Hiv (humaan immunodeficiëntievirus) is een virus dat het immuunsysteem van het lichaam aantast.
Deze infectie kan jarenlang sluimeren: de patiënt is dan drager van het virus (seropositief). Veel mensen blijven jarenlang gezonde dragers en weten niet dat ze met hiv zijn besmet.
Wanneer de ziekte zich openbaar maakt, is aids – het verworven immuundeficiëntiesyndroom – het meest gevorderde stadium van de infectie.
Hiv verzwakt het immuunsysteem. Zonder effectieve behandeling maakt het mensen die met het virus zijn besmet veel vatbaarder voor levensbedreigende opportunistische infecties.
Wereldwijd zijn de belangrijkste doodsoorzaken bij mensen die aan aids sterven, vermijdbare ziekten, waaronder tuberculose, ernstige bacteriële infecties, cryptokokkenmeningitis, Kaposi-sarcoom, toxoplasmose en pneumocystis-pneumonie, die allemaal opportunistische infecties zijn.
Patiënten die besmet zijn met het hiv/aids-virus hebben tien keer meer kans om tuberculose te ontwikkelen dan seronegatieve personen, voornamelijk omdat hun immuunsysteem verzwakt is.
De gelijktijdige behandeling van tuberculose en aids is complex: er zijn talrijke interacties tussen geneesmiddelen, de bijwerkingen zijn ernstiger en de mortaliteit en morbiditeit zijn hoger dan bij elk van de behandelingen afzonderlijk.
Co-infectie met hiv/aids en tuberculose is de belangrijkste doodsoorzaak onder seropositieve personen. Meer dan de helft van de mensen die leven met hiv en tuberculose weten niet dat ze co-geïnfecteerd zijn en krijgen dus geen behandeling voor tuberculose.
Er bestaat geen remedie tegen hiv. Een levenslange behandeling met een combinatie van verschillende geneesmiddelen, antiretrovirale middelen (ARV's) genaamd, maakt het mogelijk het virus onder controle te houden en de levensverwachting van geïnfecteerde personen te verlengen, op voorwaarde dat de behandeling regelmatig wordt gevolgd.
In 30 jaar tijd is de behandeling van hiv sterk verbeterd, met een betere toegang tot en effectievere medicijnen. Vroeger werd hiv beschouwd als een doodvonnis, maar tegenwoordig wordt het meer gezien als een chronische ziekte: dankzij toegang tot behandeling en therapietrouw zouden mensen met hiv in leven en gezond moeten kunnen blijven. Maar duizenden mensen sterven nog steeds aan hiv-gerelateerde oorzaken en er zijn nog steeds veel tekortkomingen en moeilijkheden bij de toegang tot behandeling, vooral bij kinderen.
In conflictsituaties en wanneer bevolkingsgroepen ontheemd zijn, is het een echte uitdaging om de continuïteit van de zorg voor mensen met hiv te waarborgen. De regelmatige levering van antiretrovirale middelen wordt bemoeilijkt. Logistieke en veiligheidsproblemen vormen obstakels voor onze teams en onze patiënten, die tot taak hebben mensen met hiv toegang te garanderen tot de zorg en behandeling die zij nodig hebben om gezond te blijven.
In de Centraal-Afrikaanse Republiek, Jemen en Zuid-Sudan heeft AZG-AZG 'overlevingspakketten' met tot zes maanden antiretrovirale medicatie uitgedeeld aan mensen die in conflictgebieden leven. Zo konden zij hun behandeling voortzetten ondanks het feit dat zij geen toegang hadden tot klinieken.
In de DRC zien onze teams regelmatig de gevolgen van voorraadtekorten en tekorten aan medicijnen en diagnostische middelen. Hierdoor kunnen mensen niet worden getest en met een behandeling worden gestart. Patiënten die al in behandeling zijn, lopen dan het risico opportunistische infecties of virusresistentie te ontwikkelen, wat hun overlevingskansen ernstig in gevaar brengt.